सेयर बजार जोखिम र अवसर दुबै भएको क्षेत्र हो। लाभ कमाउने आशामा हतारिएर लगानी गर्दा घाटा हुन सक्छ, त्यसैले तल उल्लेखित बुँदाहरूमा ध्यान दिनु अत्यावश्यक छ:
१. कम्पनीको अध्ययन (Fundamental Analysis)
-
वित्तीय विवरण हेर्नुहोस् – नाफा/घाटा, ऋण स्थिति, सम्पत्ति, आय स्रोत आदि।
-
व्यवस्थापन टोलीको क्षमता र व्यवसायिक इतिहास बुझ्नुहोस्।
-
उद्योगको अवस्था – कम्पनी कुन क्षेत्रमा काम गर्छ? त्यो क्षेत्रको भविष्य के कस्तो छ?
२. प्रवृत्तिगत अध्ययन (Technical Analysis)
-
सेयरको मूल्य ग्राफ हेरेर बजारको चाल (trend) बुझ्ने प्रयास गर्नुहोस्।
-
MACD, RSI, Moving Averages जस्ता संकेतकहरू प्रयोग गर्न सिक्नु लाभदायक हुन्छ।
३. नियमित सूचना र अपडेटमा ध्यान दिनुहोस्
-
नेपाल स्टक एक्सचेन्ज (NEPSE), धितोपत्र बोर्ड (SEBON) र सम्बन्धित कम्पनीहरूको सूचना हेर्नुहोस्।
-
कम्पनीको लाभांश घोषणा, AGM सूचना, ऋण तथा नाफा रिपोर्टले मूल्यमा असर गर्छ।
४. भावनात्मक नियन्त्रण
-
बजारमा अफवाह (rumors) सुनेर वा डर/लोभमा निर्णय नगर्नुहोस्।
-
मूल्य घट्दा डराएर बेच्नु वा मूल्य बढ्दा हतारमा किन्नु सामान्य गल्ती हो।
५. पोर्टफोलियो विविधीकरण (Diversification)
-
सबै पैसा एउटै कम्पनी वा क्षेत्रमा नलगानी गर्ने। बैंक, होटल, जलविद्युत, बीमा जस्ता विभिन्न क्षेत्रका सेयरमा लगानी गर्दा जोखिम कम हुन्छ।
६. लामो अवधिको सोच राख्नुहोस्
-
छोटो समयमा नाफा खोज्दा घाटा हुन सक्छ। सेयर बजारले लामो अवधिमा राम्रो प्रतिफल दिन सक्छ।
७. नियम तथा कर प्रणाली बुझ्नुहोस्
-
लाभकर (capital gains tax), लाभांश कर आदिबारे जानकारी राख्नुहोस्।
-
धितोपत्र बोर्ड र नियामक निकायका नियमहरूको पालना गर्नुहोस्।
८. धेरै पैसा नलगानी गर्नु अघि सिक्नुहोस्
-
पहिले सानो लगानी गरेर अनुभव लिनुहोस्।
-
सेमिनार, अनलाइन कोर्स वा अनुभवी लगानीकर्ताबाट सिक्नुहोस्।
९. ब्रोकर छनोटमा सावधानी
-
इमान्दार र व्यवस्थित ब्रोकर छनोट गर्नुहोस्।
-
अनलाइन कारोबार प्रणाली (TMS) को प्रयोग सिक्नुहोस्।
१०. आपतकालीन कोष छुट्याउनुहोस्
-
सम्पूर्ण जीवनभरको बचत सेयर बजारमा लगानी नगर्ने। आकस्मिक खर्चका लागि रकम छुट्याउनु बुद्धिमानी हुन्छ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्